Gasverbruik vloerverwarming: wat is normaal en wanneer is het te veel?

Het gasverbruik van vloerverwarming ligt in een koude wintermaand al snel tussen de 400 en 500 kubieke meter, als het systeem niet goed is afgesteld of het huis slecht geïsoleerd is. Dat is fors. Ter vergelijking: een gemiddeld Nederlands huishouden verbruikt per jaar zo’n 1.500 tot 1.700 m³ gas. Je kunt met een slecht ingeregelde vloerverwarming in één wintermaand dus bijna een derde van dat jaarverbruik verbranden.

Hoe hoog het gasverbruik van jouw vloerverwarming uitvalt, hangt af van een paar concrete factoren: de isolatie van je woning, de ingestelde watertemperatuur, hoe groot het verwarmde oppervlak is en hoe goed het systeem is ingeregeld. Die factoren samen bepalen of je systeem zuinig werkt of juist een energieslurper is.

Wat is een normaal gasverbruik voor vloerverwarming?

Een gemiddelde dag in de winter kost een vloerverwarmingssysteem al gauw 10 tot 16 m³ gas of meer, afhankelijk van de buitentemperatuur en de grootte van het huis. Op een koude dag, waarbij de buitentemperatuur flink onder nul zakt, loopt dat verbruik snel op. Als je op zo’n dag 16 m³ of meer verbruikt, is dat een signaal dat er iets niet klopt, bijvoorbeeld een systeem dat te heet draait, of een woning met slechte isolatie.

Een gezond dagverbruik voor een goed geïsoleerde tussenwoning van gemiddelde grootte (rond de 100 tot 120 m²) ligt op een doorsnee winterdag op ongeveer 4 tot 8 m³. Gaat je meter structureel veel hoger, dan loont het om het systeem te laten nakijken.

Waarom verbruikt vloerverwarming soms veel gas?

Vloerverwarming werkt met relatief lage watertemperaturen, meestal tussen de 30 en 45 graden Celsius. Dat klinkt zuinig, en dat is het in theorie ook. In de praktijk gaat het toch mis als een installateur het systeem niet goed heeft ingeregeld. Als de aanvoertemperatuur te hoog is ingesteld, verbruik je meer gas dan nodig voor hetzelfde resultaat.

Een tweede veelgemaakte fout is het gebruik van vloerverwarming in combinatie met een slecht geïsoleerde vloer of muren. Warmte die door de vloer omhoogsijpelt maar tegelijk via de gevel of het dak weglekt, moet steeds opnieuw worden aangevuld. Dat kost gas. Een vloer zonder goede isolatie aan de onderkant verwarmt dan meer de kruipruimte dan de woonkamer.

Ook de thermostaatinstelling speelt een grote rol. Vloerverwarming reageert traag. Wie de thermostaat hoog instelt omdat het niet snel genoeg warm wordt, overschiet het doel en verbruikt onnodig veel. Een slimme thermostaat die rekening houdt met de trage reactietijd van de vloer kan het gasverbruik merkbaar verlagen.

Vloerverwarming vergelijken met radiatoren

Vloerverwarming is in principe zuiniger dan radiatoren, omdat het op een lagere watertemperatuur werkt. Een radiator heeft doorgaans 60 tot 75 graden nodig, vloerverwarming in veel gevallen 35 tot 45 graden. Dat scheelt in het rendement van je cv-ketel of warmtepomp. Maar dat voordeel verdwijnt als het systeem slecht is ingeregeld of de woning nauwelijks is geïsoleerd.

Een warmtepomp werkt trouwens uitstekend samen met vloerverwarming, juist vanwege die lage watertemperatuur. Wil je het gasverbruik structureel omlaag brengen, dan is de combinatie van vloerverwarming met een warmtepomp een logische stap. Dat valt dan buiten het bereik van puur gasverbruik, maar het is goed om te weten dat vloerverwarming toekomstbestendig is als systeem.

Zo controleer je of jouw gasverbruik te hoog is

Vergelijk je gasverbruik per dag of per maand met de onderstaande grove richtlijnen voor een gemiddelde, redelijk geïsoleerde woning in Nederland:

• Rijtjeswoning of tussenwoning (ca. 100 m²): 3 tot 7 m³ per dag in de winter
• Vrijstaande woning (ca. 150 m²): 7 tot 14 m³ per dag in de winter
• Maandverbruik in een koude wintermaand: 150 tot 300 m³ voor een gemiddelde woning

Zit je structureel boven deze getallen, controleer dan als eerste de aanvoertemperatuur van je vloerverwarming. Die staat vaak ingesteld via de cv-ketel of een menggroep. Verlaag de aanvoertemperatuur stap voor stap (met 2 tot 3 graden per keer) en kijk of de woning toch op temperatuur blijft. Vaak kan dat prima met een aanvoertemperatuur van 35 tot 40 graden in een goed geïsoleerde woning.

Laat ook het systeem eens inregelen door een installateur. Inregelen betekent dat elke groep in je vloer de juiste hoeveelheid warm water krijgt, zodat er geen overtollige warmte wordt verspild in ruimtes die het al snel warm hebben.

Praktische tips om het gasverbruik van vloerverwarming te verlagen

• Stel de aanvoertemperatuur zo laag mogelijk in, maar hoog genoeg om de gewenste kamertemperatuur te halen.
• Gebruik een slimme of programmeerbare thermostaat die rekening houdt met de trage reactietijd van vloerverwarming.
• Laat het systeem professioneel inregelen als dat nog niet is gedaan.
• Controleer of er voldoende isolatie onder de vloer zit, dit heeft directe invloed op het verlies naar beneden.
• Verlaag de nachttemperatuur niet te drastisch, vloerverwarming kost veel energie om vanuit een koude vloer weer op te warmen.
• Zorg dat meubels en vaste vloerbedekking het vloerverwarmingsoppervlak niet onnodig afdekken.

Een hoog gasverbruik bij vloerverwarming is zelden onvermijdelijk. In de meeste gevallen zit de oorzaak in een te hoge aanvoertemperatuur, een systeem dat niet is ingeregeld, of een woning die meer warmte verliest dan nodig is. Begin met de aanvoertemperatuur en de thermostaat, en laat daarna een installateur meekijken. Dat levert in de meeste gevallen direct merkbare besparing op.