Dak isolatie: wat je moet weten voordat je begint

Dak isolatie is een van de beste manieren om energie te besparen in huis. Een slecht geïsoleerd dak laat tot wel 30 procent van de warmte ontsnappen. Dat betekent hogere stookkosten en een koud huis in de winter. Gelukkig zijn er meerdere manieren om dit aan te pakken, afhankelijk van het type dak dat je hebt en de situatie in je woning.

Hellend dak of plat dak: de aanpak verschilt

Niet elk dak wordt op dezelfde manier geïsoleerd. Bij een hellend dak, zoals je dat bij veel woningen in Nederland ziet, kun je kiezen tussen isoleren aan de binnenkant of aan de buitenkant. Isoleren aan de binnenkant doe je door isolatiemateriaal aan te brengen tussen de dakspanten, de houten balken die het dak dragen. Dit is een toegankelijke methode die veel mensen zelf uitvoeren. Bij isoleren aan de buitenkant leg je het isolatiemateriaal op het bestaande dakbeschot, onder de dakpannen. Dit geeft een betere bescherming tegen koudebruggen, maar het is een grotere klus die vaak gepaard gaat met een nieuwe dakbedekking. Bij een plat dak is de aanpak anders. Hier breng je de isolatie meestal aan op het dakoppervlak zelf, bovenop de bestaande constructie. Isoleren aan de binnenkant van een plat dak wordt sterk afgeraden vanwege het risico op vochtproblemen en condensatie.

Welke materialen worden gebruikt bij dakisolatie

Er zijn verschillende soorten isolatiemateriaal beschikbaar, elk met eigen eigenschappen. Glaswol en steenwol zijn populaire keuzes bij het isoleren van hellende daken aan de binnenkant. Ze zijn goed te verwerken, betaalbaar en hebben een goede isolatiewaarde. PIR platen, gemaakt van hard schuim, zijn dunner maar hebben een hogere isolatiewaarde per centimeter. Dat maakt ze handig als je weinig ruimte hebt. Cellulose, gemaakt van oud papier, is een milieuvriendelijker alternatief dat als los materiaal wordt ingeblazen. Bij platte daken wordt vaak EPS of XPS gebruikt, beide soorten kunststofschuim die goed bestand zijn tegen vocht. De keuze voor een materiaal hangt af van de beschikbare ruimte, het budget en de gewenste isolatiewaarde, ook wel de Rc waarde genoemd. Een hogere Rc waarde betekent een betere isolatie.

De Rc waarde en wat die betekent voor jouw dak

De Rc waarde geeft aan hoe goed een constructie isoleert. Hoe hoger het getal, hoe minder warmte er door het dak ontsnapt. Voor een bestaande woning geldt in Nederland een minimale Rc waarde van 2,5 bij dakrenovatie, maar energiedeskundigen adviseren vaak om te streven naar een waarde van 4,5 of hoger. Dat vraagt om een dikkere laag isolatiemateriaal, maar levert ook een groter voordeel op bij de energierekening. Bij nieuwbouw gelden strengere eisen. Het loont om vooraf te berekenen welke dikte nodig is om de gewenste waarde te halen, zodat je niet te weinig of te veel materiaal inkoopt.

Vochtproblemen voorkomen bij dakisolatie

Een veelgemaakte fout bij het isoleren van een dak is het vergeten van een goede dampremmer of klimaatfolie. Warme lucht in huis bevat vocht. Als die lucht door de isolatie heen trekt en afkoelt aan de koude buitenkant, slaat het vocht neer. Dat heet condensatie en het kan leiden tot schimmel en houtrot in de dakconstructie. Een dampremmer of klimaatfolie breng je aan aan de warme kant van de isolatie, dus aan de binnenkant. Hiermee beperk je de hoeveelheid vocht die de isolatielaag bereikt. Zorg er ook voor dat er voldoende ventilatie is tussen de isolatie en de dakbedekking, zodat eventueel vocht toch kan ontsnappen. Wie aan beide kanten van het dak isoleert, zoals aan de binnenkant én de buitenkant, maakt het voor vocht extra moeilijk om te ontsnappen. Dat is de reden waarom deze combinatie bij een plat dak wordt afgeraden.

Veelgestelde vragen

Wat kost het om een dak te laten isoleren?
De kosten voor het isoleren van een dak lopen sterk uiteen. Voor een hellend dak van binnenuit betaal je gemiddeld tussen de 20 en 50 euro per vierkante meter, afhankelijk van het materiaal en de aannemer. Bij isoleren van buitenaf zijn de kosten hoger, omdat ook de dakbedekking wordt vernieuwd. Voor een plat dak liggen de kosten gemiddeld tussen de 30 en 70 euro per vierkante meter.

Kun je subsidie krijgen voor dakisolatie?
Ja, via de Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing (ISDE) kun je in Nederland subsidie aanvragen voor het isoleren van je dak. De hoogte van de subsidie hangt af van het type maatregel en de oppervlakte. Het werk moet worden uitgevoerd door een erkend bedrijf en het isolatiemateriaal moet voldoen aan de gestelde eisen.

Mag je een dak van binnen en buiten tegelijk isoleren?
Bij een hellend dak is een combinatie van binnen en buitenisolatie in sommige gevallen mogelijk, maar dit vraagt om een zorgvuldige aanpak om vochtproblemen te voorkomen. Bij een plat dak wordt deze combinatie sterk afgeraden. Binnenzisolatie bij een plat dak vergroot het risico op condensatie en schimmelvorming aanzienlijk.

Hoe lang duurt het voordat dakisolatie zichzelf terugverdient?
De terugverdientijd van dakisolatie hangt af van de huidige situatie, de energieprijzen en de gekozen methode. Gemiddeld verdient dakisolatie zichzelf terug binnen vijf tot tien jaar. Wie nog helemaal geen isolatie heeft, merkt het snelste verschil op de energierekening.